АНУ, Вашингтон хот. 2011 оны 7 дугаар сарын 11. Дээрхийн гэгээн XIV Далай лам өглөө эртлэн Веризон төвд морилж, дүйнхорын ван авшгийн зэхэл үйлийг үргэлжлүүлэн хийв. Үүний дараа “Radio Free Asia” байгууллагын төв оффист зочлох үед түүнийг ерөнхийлөгч Либби Лю, бусад удирдах албан тушаалтнууд угтан авлаа.
![]() |
| Дээрхийн гэгээн Далай ламыг “Чөлөөт Азийн радио”-гийн төв байранд хүрэлцэн ирэхэд хүндэтгэн угтаж буй нь… АНУ, Вашингтон хот. 2011 оны 7 дугаар сарын 11. Гэрэл зургийг Дэнзин Чойжор /OHHDL. |
Дээрхийн гэгээн эхлээд тус радиогийн хятад хэлний албаны хөтлөгч Жерри Жаотай ярилцлаа. Тэрбээр ярилцлагын үеэр эрх мэдлийн шилжилт, төв үзлийн бодлогын ирээдүй зэрэг сэдвээр байр сууриа илэрхийлсэн ажээ.
Дараа нь тэрбээр “Radio Free Asia” байгууллагын удирдах зөвлөлийн гишүүд, “Broadcasting Board of Governors” байгууллагын төлөөлөгчид болон зочидтой уулзав. Энэхүү уулзалтад Калон Трипа Самдан ринбүүчи, тусгай төлөөлөгч Лоди Гяри мөн шинээр сонгогдсон Калон Трипа доктор Лувсан Сангай нар оролцсон билээ.
Дээрхийн гэгээн дараагаар нь тус радиогийн төвөд хэлний албаны ажилтнуудад “Дэлхийд томоохон үүрэг гүйцэтгэдэг улс бол АНУ бөгөөд бусдын төлөө санаа тавих энэрэнгүй сэтгэлээ хадгалж, улам илүү хөгжүүлэх хэрэгтэй. Дэлхийн хамгийн том ардчилсан орон Америк, хамгийн олон хүн амтай ардчилсан улс Энэтхэг хоёр дэлхийн хөгжилд чухал үүрэг гүйцэтгэнэ. Тэдний баримталдаг үнэт зүйлсийг дэлгэрүүлэх гол түлхүүр бол боловсрол билээ” хэмээн айлдлаа.
|
| Дээрхийн гэгээн Далай лам “Чөлөөт Азийн Радио”-гийн төв байранд үг хэлж буй… АНУ, Вашингтон хот. 2011 оны 7 дугаар сарын 11. Гэрэл зургийг Дэнзин Чойжор /OHHDL. |
Дээрхийн гэгээн “Радио нэвтрүүлгийн байгууллагууд хүмүүст боловсрол олгох, үнэнийг түгээхэд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг билээ. “Чөлөөт Европын Радио” Берлиний хананы нөгөө талаас сонсож байсан хүмүүст мэдээлэл түгээж, ухамсрыг нь сэргээсэн юм. Өнөөдөр технологийн боломж бололцоо тэр үетэй харьцуулшгүй үлэмж сайжирсан тул мэдээлэл авах боломж бололцоогүй хүмүүст боловсрол олгож, туслалцаа үзүүлэх нэн шаардлагатай билээ. “Чөлөөт Азийн Радио”-д одоогоор монгол хэлний алба байхгүй байна. монгол хэлээр нэвтрүүлэг явуулж эхлэх нь зүйтэй санаачилга байх болно” хэмээн айлдсан юм.
Үүний дараа Веризон төвд дахин морилж, төвөдийн буддын уламжлалыг даган баясагч олонд үг хэлэв. Сүүлийн 10-аад жил дэлхий даяарх төвөдийн буддын шашны удирдагчид нэгдэж, хамтран ажиллах арга зам, соёлын өвийг хамгаалах нийтлэг зорилгын талаар хэлэлцэж ирсэн билээ. 2010 оны 9 дүгээр сард Дээрхийн гэгээний дэмжлэгтэйгээр Монгол улсын Гандантэгчинлэн хийдийн хамба лам Чойжамц Дэмбэрэл гавжийн урилгаар Улаанбаатар хотод анхны уулзалтаа зохион байгуулж, төвөдийн буддын шашны соёл, өвөрмөц онцлогийг хамгаалах бүтэц байгуулах эхний хэлэлцүүлгийг өрнүүлжээ. Tус соёлын орон зай нь Төвөдийн өндөрлөгөөс Хималайн бүс нутаг, монгол, оросын буддист, бүгд найрамдах улсууд хийгээд төвөдийн уламжлал дэлгэрсэн шинэ газар нутгийг хүртэл хамаардаг билээ. Улаанбаатар хотод болсон уулзалтын дараагийн хурал 2010 оны 10 дугаар сард АНУ-ын Атланта хотод болсон юм.
|
Дээрхийн гэгээн XIV Далай лам уулзалтын дараа төвөдийн буддын шашны төлөөлөгчидтэй мэндчилж буй нь… АНУ, Вашингтон хот. 2011 оны 7 дугаар сарын 11. Гэрэл зургийг Сонам Жоксан. |
Вашингтон хотын уулзалт нь төвөдийн буддын шашны уламжлалт олон соёл иргэншлийн уялдаа холбоог бэхжүүлэх, соёлын уналт, устаж үгүйрэх асуудалд дэлхийн анхаарлыг хандуулах, төвөдийн буддын амьд соёлыг хадгалах хийгээд түүнтэй холбогдох олон улсын хамтын ажиллагааны хөтөлбөрийг боловсруулах зорилготой байв. Ялангуяа нийгмийн эмзэг бүлгийн хэрэгцээг хангах цогц хөгжлийн төлөвлөгөө, чиглэл боловсруулах алхам байлаа.
Дээрхийн гэгээн үгийнхээ эхэнд “Энэ өдөр дэлхий дахинд тулгараад буй олон асуудлын үндэс нь ёс суртахууны зарчмын дутагдал билээ. Хүний суурь үнэт зүйлстэй салшгүй холбоотой энэхүү ёс суртахууны хандлагыг түгээн дэлгэрүүлэх нь нэн чухал. Шашин шүтлэгийн итгэлээс илүүтэй шалтгаан судалгаа болоод шинжлэхүйд тулгуурлахыг илүүд үздэг хүмүүс буддын шашинд илүү сонирхолтой ханддаг. Энэтхэг улсын түүхэн Наландра хийдийн гэгээнтнүүд бол “их сургуулийн багш нар” билээ. Тэд судалгаа шинжилгээг илүүд үздэг байсан тул Төвөдийн буддын уламжлал Наландрагийн сургалтын ёсыг дагадаг нь өнөө цагт онцгой ач холбогдолтой. Буддын шашныг авч үзвэл гурав хуваан ялгаж ойлгохыг чухалчилна. Нэгдүгээрт, буддын ном сударт шинжлэх ухааны олон сэдэв багтсан байдаг бөгөөд эдгээрийг шашны сургаал бус шинжлэх ухааны мэдлэгийн хүрээнд авч үзэх ёстой. Хоёрдугаарт, мөнх бус чанар, шүтэн барилдлагын үзэл тэргүүт философийн агуулгатай ойлголтууд бий. Эдгээр нь шашин гэхээс илүү гүн ухааны судлалд хамаарна. Гуравдугаарт, буддын шашны шашинлаг тал буюу сүсэг бишрэлийн олон үйл ордог. Хэрэв бид эдгээр бүхнийг шашны хүрээнд нэгэн цогц хэмээн авч үзвэл ялгаа гаргах нь төвөгтэй болно. Харин сэдвүүдийг тус тусад нь авч үзвэл буддын шинжлэх ухаан болоод буддын философи нь шашнаас үл хамааран бүх хүнд, бүх нийгэмд хамаарах нийтлэг агаад түгээмэл ач холбогдолт сургаал юм. Төвөдийн нөхцөл байдал, ард түмний өнөөгийн байдлыг бодолцон үзвэл Төвөдийн буддын уламжлалыг хадгалж хамгаалахад Монгол улсын оролцоо чухал ач холбогдолтой. Үүнд урам зориг, идэвх оролцоо болоод өнөөдрийнх шиг уулзалт, хэлэлцүүлгүүдийг тогтмол зохион байгуулах хэрэгтэй билээ” хэмээн Дээрхийн гэгээн онцлон айлдлаа.
|
| Урьдчилсан айлдварын төгсгөлд Дээрхийн гэгээн XIV Далай лам Дүйнхорын ван авшгийн мандал чимэглэх ёслолыг удирдан залж буй нь… АНУ, Вашингтон хот. 2011 оны 7 дугаар сарын 11. Гэрэл зургийг Дэнзин Чойжор /OHHDL. |
Үүний дараа Дээрхийн гэгээн Камалашилагийн “Бясалгалын шат”, Тогмэй Сангпо гэгээний “Бодьсадвагийн 37 үйл” тэргүүт судрын айлдвараа үргэлжлүүлж, өдрийн төгсгөлд бүрэн дуусгалаа. Айлдварын төгсгөлд Шүгдэн тахилгын асуудлын талаар өөрийн байр суурийг тодруулж, ийм тахилга үйлддэг хүмүүсийг дараагийн өдрүүдэд болох авшигт оролцохгүй байхыг хүсэв.
Зочид буудалдаа буцахын өмнө Дээрхийн гэгээн Намжил хийдийн лам нарын бүтээсэн Дүйнхорын ван авшгийн мандал чимэглэх ёслолыг биечлэн удирдав.
Энэ өдрийн орой тусгай төлөөлөгч Лоди Гяри Калон Трипа Самдан ринбүүчид хүндэтгэл үзүүлэх хүлээн авалт зохион байгуулсан бөгөөд энэхүү арга хэмжээнд Төвөдийн Төв Захиргааны ажилтнууд, энэ байгууллагын гавьяаны амралтдаа гарсан ахмад зүтгэлтнүүд, төвөдийн ард түмний олон жилийн анд нөхөд хүрэлцэн иржээ. Мөн ноён Гялва Кармапа морилсон бөгөөд тусгай төлөөлөгч Лоди Гяри профессор Самдан ринбүүчид талархал илэрхийлж, шинээр сонгогдсон Калон Трипа доктор Лувсан Сангайг албан ёсоор танилцуулсан юм.
Англи хэлнээс орчуулсан T.Ялгуун










