Япон улс, Нагано хот. 2010 оны 6 дугаар сарын 21. Далай лам энэ өдөр 1962 онд байгуулсан нэгэн суваргаар зочиллоо. Энэхүү суваргыг 1913 онд Төвөдөд очин, 10 жил суралцаж, ХIII Далай ламын үед буддын олон тооны судар бичгийг Японд авчирсан японы лам Вэн Тада Токаны дурсгалд зориулан босгосон юм.
![]() |
| His Holiness visits a stupa In Nagano, Japan. Photo/Tenzin Choejor/OHHDL |
Үүний дараа Далай лам Сайхожи сүмээр зочилж, шинээр бүтээн босгосон Од Падмэ бурхын сэрэг дүрийг адислан тахив. Уг сэрэг дүрийг хамба лам Канеко асан, үсэг урлагийн мастер Галсан лам болон түүний багийнхан санаачлан бүтээжээ. Адислах ёслолын үеэр Дээрхийн гэгээн Далай лам “Бид бүгд дотроо буддын үрийг тээж байдаг. Гэхдээ гэгээрэлд хүрэх нь хүний өөрийн чармайлт, дадлагын үр дүнд бий болдог зүйл билээ. Энэ нь бурхан гаднаас заяаж өгдөг, зөвхөн залбиралд найдаад олддог зүйл биш” хэмээн айлдав.
Сайхожи сүмээс зохион байгуулсан айлдварын үеэр Далай лам сүмийн цогцолборт цугласан 300 гаруй лам хуврага, сүсэгтэн олонд “Хутагтын дөрвөн үнэн” номыг айлджээ. “Дөрвөн үнэн”-ий гол агуулгыг тайлбарлан, түүний утга учрыг зөв ойлгох нь ямар чухал болохыг дэлгэрэнгүй өгүүлэв. “Зүрхэн судрыг унших, залбирал үйлдэх нь сайн боловч үүнээс илүү чухал нь судар номыг сайтар судалж, түүний жинхэнэ утгыг учрыг ухаарч ойлгох явдал юм. Мунхаг нь залбирал хийснээр арилахгүй. Мунхаглалыг зөвхөн түүнийг танин мэдэж, үндсээр нь тасалж байж арилгана. Үнэн мөн чанарыг харж ойлгохын тулд зөв ухаарах шаардлагатай” хэмээн тайлбарласан аж.
|
| Дээрхийн гэгээн Далай лам Наганогийн Сайхожи сүмд морилж буй нь... Зургийг Тэнзин Чойжор |
Оролцогчдын нэг нь буддын шашныг судлахад ямар хэл хамгийн тохиромжтой талаар асуухад Далай лам өөрийн хувьд төрөлх төвөд хэл хамгийн нийцтэй гэдгийг дурдав. “Наландагийн санскрит уламжлалын буддын шашныг судлахын хувьд төвөд хэл хамгийн баялаг, хамгийн төгс хэл байж болох юм. Шантаракшита, Нагаржуна, Дигнага, Дармакирти тэргүүт энэтхэгийн дээдсийн бүтээсэн 300 гаруй эх судрыг төвөд хэлнээ орчуулсан байдаг. Ийм хэмжээний орчуулга, эх сурвалжийн баялаг бусад хэлнээ үгүй” хэмээжээ. Нэгэн залуу оролцогч “Япон улс дэлхийн энх тайванд хэрхэн хувь нэмэр оруулж болох вэ?” гэж асуухад Далай лам “Япон улс дайны үед ихээхэн зовлон бэрхшээл туулсан тул энх тайвны хөдөлгөөнийг тэргүүлэх боломж, ёс суртахууны давуу байр суурьтай улс байдаг. Дэлхий нийт зэвсэг хураах тухай ярьж байна. Энэ бол тун сайн хэрэг. Гэхдээ үүнээс ч илүү чухал зүйл бол дотооддоо зэвсгээ хураалгах юм. Үзэн ядалт, уур уцаар, үзэл санааны хуваагдлыг тайлах энэ үйл хэрэгт япон залуус та бүхэн дэлхийг манлайлах шаардлагатай” хэмээв.
Энэ өдрийн хичээлийн дараа Далай лам төлөөлөгчдийн хамтаар Каназава хот руу мордов. Тэнд 2000 гаруй сүсэгтэнд зориулан Зүрхэн судрыг айлдахаар төлөвлөсөн бөгөөд уг айлдварыг Японы буддын шашны Бусшокай байгууллага зохион байгуулаж аж.










